مهندسی ترافیک

مهندسی ترافیک

محاسبه آثار تورمی افزایش بهای سوخت با استفاده از تحلیل داده-ستانده

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
استادیار، پژوهشکده مالی و اقتصادی مسکن و حمل‌ونقل، مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی
چکیده
پیامدهای پایین نگاه‌داشتن بهای سوخت خودروهای سنگین، تداوم سطح کنونی قیمت‌ها را در بلندمدت دشوار و زیان‌بار و افزایش آن را گریزناپذیر می‌نماید. حال آن‌که با توجه به نقش مهم و اساسی حمل‌ونقل جاده‌ای در اقتصاد ملی و ارتباط میان بخش‌های مختلف، همواره بخش مهمی از مردم و سیاست‌گذاران نگران پیامدهای افزایش بهای سوخت بر هزینه‌ی حمل‌ونقل و تسری این تورم به سایر بخش‌های اقتصاد هستند. مقاله حاضر به بررسی آثار تورمی افزایش هزینه‌ی سوخت خودروهای سنگین با استفاده از تحلیل داده-ستانده می‌پردازد. برای این منظور فرض می‌شود افزایش هزینه‌ی سوخت به‌طور مستقیم هزینه‌ی حمل‌ونقل را افزایش می‌دهد. برآوردها با استفاده از جدول داده-ستانده و داده‌های کرایه حمل بار سازمان راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای، نشان می‌دهد سه برابر شدن هزینه‌ی سوخت خودروهای سنگین، می‌تواند هزینه‌های حمل‌ونقل را تا حدود 60 درصد افزایش دهد. چنین افزایشی تورم عمومی را حداکثر معادل 16/2 واحد درصد افزایش می‌دهد. بخش‌های کاغذ و چوب، ساختمانی و معدنی، فلزی و منسوجات و چرم بیشترین تأثیر تورمی را از این سیاست می‌پذیرند و افزایش قیمت‌هایی در حدود 2 درصد را تجربه می‌کنند.
کلیدواژه‌ها

- اقتصاد ایران به کدام سو می‌رود؟ خلاصه طرح مطالعاتی تحلیل عوامل تأثیرگذار بر عملکرد میان‌مدت اقتصاد ایران، 1394، نیلی، م. و همکاران. انتشارات دنیای اقتصاد.
- اقتصاد ایران: چگونگی گذار از ابرچالش‌ها (خلاصه طرح جامع مطالعات اقتصاد ایران)، 1396، نیلی، م. و همکاران. موسسه عالی آموزش و پژوهش در مدیریت و برنامه‌ریزی.
- شریفی، ن. و کاوه فیروز، ع.، آثار گسترش صنعت بیمه بر واردات و شاخص‌های قیمت (با استفاده از جدول داده-ستانده)، 1383، فصلنامه صنعت بیمه، شماره 4، صفحات 5 تا 22.
- عباسی نژاد، ح.، تحلیل اثر افزایش قیمت فرآورده‌های نفتی بر بخش‌های اقتصادی با استفاده از جدول داده-ستانده، 1385، پژوهشنامه بازرگانی، شماره 38.
- طاهری فرد، ع.، مقایسه آثار تغییر سطح عمومی قیمت‌ها در هر یک از بخش‌های اقتصاد بر هزینه ساخت مسکن با استفاده از جدول داده-ستانده، 1389، بررسی‌های بازرگانی، شماره 45 دوره جدید بهمن و اسفند، صفحات 85-89.
- اسلامی اندارگلی، م.، صادقی، ح. و محمدی خبازان، م.، تأثیر اصلاح قیمت حامل‌های انرژی بر بخش‌های مختلف اقتصادی با استفاده از جدول داده-ستانده، 1392، فصلنامه پژوهش‌های اقتصادی (رشد و توسعه پایدار)، سال سیزدهم، شماره دوم، صفحات 86-106.
- اسدسنگابی فرد، س.، عبدالعلی زاده شهیر، س. و مقدم تبریزی، ن.، آثار تورمی ناشی از تعدیل بهای برخی از کالاها و خدمات اساسی. 1383، روند، سال چهاردهم، شماره‌های 42 و 43 پاییز و زمستان.
- مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی، درباره یارانه انرژی در ایران ۷. تصویر مصرف حامل‌های انرژی در بخش حمل‌ونقل، 1398، معاونت پژوهش‌های زیربنایی و امور تولیدی، دفتر مطالعات زیربنایی.
- سازمان راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای، سالنامه آماری 1397.
 
- International Energy Agency, World Energy Outlook, 2012, Published by OECD, Paris.
- International Energy Agency, World Energy Outlook, 2013, Published by OECD, Paris.
- International Energy Agency, World Energy Outlook, 2015, Published by OECD, Paris.
- Organisation for Economic Co-operation and Development, 2007, Infrastructure to 2030 (Vol. 2): Mapping Policy for Electricity, Water and Transport, Published by OECD, Paris.
- R. E. Miller, and P. D. Blair, 1985, Input-output analysis: foundations and extensions, University of Pennsylvania.
- A. Valadkhani, and Mitchell, W. F., 2002, Assessing the impact of changes in petroleum prices on inflation and household expenditures in Australia, Australian Economic Review, Vol. 35.
- Wu, L., Li, J. and Zhang, Z., 2013. Inflationary effect of oil-price shocks in an imperfect market: A partial transmission input–output analysis. Journal of Policy Modeling, 35(2), pp.354-369.
- J. M. V. Magro, and E. L. Suárez, 2009, Effects of the application of a policy of infrastructure charging for heavy goods vehicles, European Investment Bank(EIB), Barcelona.
- U. Balmer, 2004, The window of opportunity: How the obstacles to the introduction of the Swiss heavy goods vehicle fee (HVF) have been overcom, Managing Transport Demand through User Charges: Experience to Date.
- H. Werder, 2004, Impact of the Heavy Vehicle Fee, Central Pillar of the Swiss Transport Policy. ECMT Seminar, London.
- M. Lussich, 2004, Viabilidad de una tasa para el transporte de mercancías por carreteras en España, Tesina de Especialidad, Universidad Politécnica de Cataluña, Barcelona.
- R. E. Miller,and P. D. Blair, 2009, Input-output analysis: foundations and extensions, Cambridge University Press.