مهندسی ترافیک

مهندسی ترافیک

اولویت‌بندی راهکار‌‌‌‌های کاهنده آلودگی هوا ناشی از حمل‌ونقل شهری در شهر تهران با روش‌‌های تصمیم‌گیری چند‌معیاره ویکور و پرومته

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 کارشناس ارشد برنامه‌ریزی حمل‌ونقل، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران
2 استادیار، دانشکده فنی- مهندسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران
چکیده
آلودگی هوا یکی از معضلات کلان‌شهر تهران است و بخش حمل‌ونقل بیشترین سهم آن را در اختیار دارد. با وجود تمام اقدامات انجام‌شده در جهت کاهش آلودگی هوا، به دلیل شرایط اضطراری متعدد پیش‌آمده، اکثر تلاش‌ها تنها منجر به اقدامات کوتاه‌مدت و رفع موقت آن شده است. به دلیل اختلاف‌نظرهای عمده‌ای که در بین گروه‌های مختلف (مانند سازمان محیط‌زیست، شهرداری و ...) در جهت کاهش آلودگی هوا وجود دارد، روش‌های تصمیم‌گیری چندمعیاره (MCDM)1 می‌تواند به یکی از روش‌‌های ضروری برای مقایسه راهکارهای کاهنده آلودگی هوا ناشی از حمل‌ونقل تبدیل شود. تحقیق حاضر با هدف اولویت‌بندی راهکارهای کاهنده آلودگی هوا ناشی از حمل‌ونقل شهری در شهر تهران با روش ویکور و پرومته انجام شده است. جامعه آماری این پژوهش 43 کارشناس از اساتید دانشگاه، کارشناسان معاونت و سازمان حمل‌ونقل و ترافیک شهرداری تهران، شرکت کنترل ترافیک تهران و شرکت کنترل کیفیت هوا تهران می‌باشند. در پرسشنامه این تحقیق تعداد 21 راهکار کاهنده آلودگی هوا اولویت‌بندی شده‌اند. طبق نتایج به‌دست‌آمده راهکار‌های استفاده از بی­‌آر‌­تی (BRT)، بهبود کارایی اتوبوس‌رانی از طریق طراحی شبکه‌‌های کارآمدتر و ایجاد انگیزه برای بهبود از طریق ایجاد رقابت و تجاری‌سازی، هوشمند سازی چراغ‌های راهنمایی، استفاده از سوخت پاک‌تر، ایجاد امکانات دوچرخه، پیاده‌رو کافی و ایمن برای سفرهای کوتاه، مؤثرترین راهکار‌ها در کاهش آلودگی هوا ناشی از حمل‌ونقل در شهر تهران می‌باشند.
کلیدواژه‌ها

- میرنجفی، ع، حسابرسی عملکرد پروژه کاهش آلودگی هوای شهر تهران ناشی از حمل‌ونقل، دیوان محاسبات کشور، 1389، ص 4.
- قیدرخلجانی، ج.، اسفندیارپور، س.، اولویت‌بندی شیوه‌های کاهش آلودگی هوای شهر تهران با استفاده از تکنیکهای تصمیم­گیری چندمعیاره، هشتمین کنفرانس بین­المللی مهندسی صنایع، 1390.
- کرمانی،م.، مقایسه پنج سال کیفیت بهداشتی هوای کلان­شهر تهران بر اساس شاخص کیفیت هوا (AQI)، مجله تحقیقات سلامت در جامعه، 2016، ص 36-28.
- شفیع پور مطلق، م.، کمالان، ح.، بررسی میزان انتشار انواع آلاینده­های ناشی از ناوگان حمل‌ونقل شهر تهران (یادداشت فنی)، فنی و مهندسی مدرس، 1386(29)، ص 71.
- اصیلیان، ح.، قانعیان، م.، غنی زاده، ق.، آلودگی هوا: منابع، اثرات، روش­های کنترل، قوانین و مقررات، استانداردها، 1389، آثار سبحان.
- عطائی، م.، تصمیم­گیری چند معیاره. 1395, شاهرود: انتشارات دانشگاه صنعتی شاهرود.
- امیری، م.، دارستانی فراهانی، ا.، تصمیم­گیری با معیارهای چندگانه، 1392.
 
- Air Pollution Control Engineering. 2004, Humana Press.