مهندسی ترافیک

مهندسی ترافیک

آسیب‌شناسی اجرای قوانین و مقررات موتورسیکلت‌سواران (مطالعه موردی: شهر تهران)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دکترا، عضو هیئت‌علمی دانشگاه جامع علوم انتظامی امین، تهران، ایران
2 کارشناسی ارشد، مدیریت ایمنی ترافیک، تهران، ایران
چکیده
رانندگان موتورسیکلت با توجه به قدرت و چالاکی موتورسیکلت و از طرفی عدم آشنایی کافی به مقررات راهنمایی و رانندگی خود را همانند سایر وسایل نقلیه، ملزم به رعایت مقررات راهنمایی و رانندگی نمی‌دانند و تصادفات رانندگی ناگواری را به وجود می‌آورند. هدف اصلی این پژوهش آسیب‌شناسی اجرای قوانین موجود در اعمال مقررات موتورسیکلت‌سواران شهر تهران است. این پژوهش ازنظر نوع هدف کاربردی، ازلحاظ ماهیت توصیفی و ازنظر رویکرد کمی، کیفی است. جامعه آماری بخش کمی شامل تمامی کروکی‌های تصادفات جرحی و فوتی در بازه زمانی سال 1402 به تعداد 1449 و حجم نمونه آن برابر جدول مورگان 302 فقره و در بخش کیفی، شامل روسا و جانشینان تصادفات مناطق راهور شهر تهران بوده که به‌صورت تمام شمار و به تعداد 75 نفر است. تجزیه‌وتحلیل داده‌های بخش کمی به روش پیمایشی و استفاده از نرم‌افزار spss و در بخش کیفی به روش تحلیل محتوی و با استفاده از نرم‌افزار MAXQDA انجام پذیرفت. در بخش آسیب‌های ساختاری، کمبود زیرساخت‌های آموزشی و فرهنگ‌سازی، کمبود زیرساخت‌های سخت‌افزاری و کمبود امکانات پلیس راهور، در بخش زمینه‌ای، لزوم نصب بنرهای آموزشی در سطح شهر، ایفای بیشتر نقش سازمان‌های متولی فرهنگ، عدم تناسب جریمه با نوع تخلف ارتکابی موتورسیکلت‌سواران، نبود مدیریت واحد در تدوین قوانین بازدارنده، ... و در بخش آسیب‌های رفتاری، آموزش کارکنان سازمان‌ها و نهادها برای استفاده صحیح از موتورسیکلت، کاهش انگیزه لازم در کارکنان پلیس راهور در برخورد با متخلفین، عدم استفاده از تجربیات سایر کشورها، کمبود نیروی انسانی کارآزموده و عدم تبیین نقش سازمان‌ها نظیر آموزش‌وپرورش و ... به‌دست‌آمده است. با توجه به آسیب‌های شناسایی‌شده، لزوم همکاری بیش‌ازپیش دستگاه‌های متولی به‌منظور ارائه یک مدل مدیریت واحد در جلوگیری از تخلفات موتورسیکلت‌سواران را می‌طلبد که در این خصوص پیشنهادات مربوطه ارائه گردیده است.
کلیدواژه‌ها

- احسانپور، اسماعیل؛ حق شناس، مجید (1403). ارزیابی تأثیر اجرای طرح موتوریار بر ایمنی تردد موتورسیکلت‌سواران. فصلنامه حمل‌ونقل، سال 21، دوره 3، شماره 8، صص 550-535.
 
- باباگلی، رضوان؛ فلاح، هامون (1402). تحلیل آماری و مدلسازی شدت تصادفات موتورسواران در راه‌های استان گیلان با استفاده از رگرسیون و شبکه عصبی مصنوعی. فصلنامه علمی جاده، سال 21، شماره 115، صص 114-97.
 
- حاجیان حسین آبادی، محمد؛ سلیمی، محمدرضا؛ حسینی، سید تیمور (1402). ارائه راهبردهای مدیریت پیشگیری از تصادفات موتورسیکلت‌سواران در جاده‌های درون‌شهری اصفهان. فصلنامه علمی راهور، سال 12، شماره 44، صص 116-79.
 
- سادات حسینی، سیدمحمد؛ عزیرزی، حمیدرضا (1401). تعیین نرخ بیمه موتورسواران براساس ریسک تصادف آن‌ها. فصلنامه علمی جاده، سال 20، شماره 110، صص 128-119.
 
- صوفی، خدامراد، شهنوازی، مدینه، دادگر، فرهاد (1399)، رفتار رانندگی موتورسیکلت‌سواران و عوامل مرتبط با آن در شهرستان سرباز، مجله طب پیشگیری، سال هفتم، شماره دوم.
 
- کربلایی اکرمی، سیدمحمدجواد؛ آیتی، اسماعیل (1399). در بررسی و مدلسازی تصادفات جرحی و حرکت‌های نامناسب موتورسیکلت‌سواران در میدان‌های شهری. فصلنامه مهندسی حمل‌ونقل، سال 12، شماره 46، صص 182-163.
 
- مسعودنیا، ابراهیم (1393)، بررسی رابطه بین هنجارها تقابل اجتماعی و قانون‌گریزی استفاده‌کنندگان موتورسیکلت در شهر یزد، فصلنامه جامعه‌شناسی کاربردی، سال بیست و پنجم، شماره پیاپی (54)، شماره دوم.
 
- مهماندار، محمدرضا، آریانا، محمد، مبادری، توفیق و خلیلی، احسان (1399)، ارزیابی مؤلفه‌های مؤثر بر ارتقای فرهنگ ایمنی ترافیک و کاهش تلفات با موتورسیکلت، فصلنامه مهندسی حمل‌ونقل، سال یازدهم، شماره سوم، بهار.